yeni film yeni film porno

TOKATLI ŞEYHULİSLÂMLAR (4)


Bu makale 2014-06-05 19:22:53 eklenmiş ve 818 kez görüntülenmiştir.
A. Turan ERDOĞAN

HACI KARA HALİL

Bazı kaynaklarda: Amasyalı, bazılarında Mecitözü'ne bağlı Varay nahiyesinin Kürtköyü doğumlu olduğu belirtilen Şeyhülislam Hacı Kara Halil efendinin hicri 1219 (1804) de Turhal'ın Gülüt köyünde doğduğu kesindir. 114 üncü Osmanlı Şeyhülislamı olan Kara Halil'in Kürtköylü olarak geçmesi, Gülüt köyü ile arazileri karışık olup, her bakımdan iç içe durumdaki eski ismi Kürtköyü olan ve sonradan Çamlıca'ya çevrilip halen bu isimle bilinen köy ile karıştırılmasından dolayıdır.

Yakın bir tarihin ilim adamı olan Kara Halil, doğum yeri olan Gülüt köyünde henüz hafızalardan silinmemiştir. Babasının adı Mustafa'dır. Fakir bir ailenin çocuğu olan ve basit bir sebeple köyünden ayrılan bu zat, önce Amasya'ya gelmiş ve tahsiline burada başlamış, uzun süre tahsiline burada devam ettiği için bazı çevrelerce Amasyalı olarak bilinmesine sebep olmuştur. Daha sonra Konya'ya gelmiş, oradan da İstanbul'a gelerek tahsilini burada tamamlamıştır.

Konya'da iken, daha sonra kendisi gibi şeyhülislam olacak Ilgınlı Hasan Fehmi efendi ile tanışmış ve bu beraberliklerini hayatları boyunca devam ettirmişlerdir.

İstanbul'da müderris olarak görevini yürütürken Meşihat dairesi ile de ilgi kurup, bu ilgisini devam ettirmiş, İstanbul kadısı yardımcılığı, fetva müsevvidliği gibi hizmetlerinden sonra, evkaf müfettişliği, Ayan azalığı ve Anadolu Kadıaskerliği görevlerini de ehliyetle sürdürdükten sonra 1294 senesinde şeyhülislamlığa getirilmiş. İki seneye yakın bu yüce görevde kalmış, 1298 (1880) senesinde vefat etmiştir.

MUSTAFA SABRİ EFENDİ

Osmanlı şeyhülislamlarının sonuncularından, 126 ıncısı olan Mustafa Sabri Efendi hicrî 1286 (1869) yılında Tokat'ın Kat köyünde dünyaya gelmiştir. Babasının adı Ahmed'dir. İlk tahsilini Tokatta yapmış, hıfzını burada tamamlamış, daha sonra Kayseri'ye giderek orada okumaya devam etmiş ve icazet almıştır.

Genç yaşta İstanbul'a gelip ruus imtihanına girerek müderris olmuş, 22 yaşından itibaren Fatih caminde ve medreselerinde ders okutmaya başlamış, 50 kadar talebeye icazet vermiş, 1316 hicri

(1900) de müderris olarak saraya alınmış, Sultan II. Abdülhamid'in kitapçısı olmuştur. Saray müderrisliğine aralıksız 16 sene devam etmiştir. Saraydaki hizmetinin dışında 1906 senesinde Tetkik-i Müellifat üyeliğine getirilmiş, 1908 Meşrutiyet ilânında memleketi olan Tokat'tan mebus seçilmiştir. Bu tarihten sonra ilmi ça1ışmalarının yanında siyâsî çalışma1arın da içinde bu1unmuştur. Meşrutiyetle birlikte iktidara gelen "İttihat ve Terakkî Fırkası"nın karşısında yer almış, Sultan Vahdeddin devrinde 'Hürriyet ve İtilaf Fırkası' iktidar mevkiine geçince 1919 senesinde Damat Ferid kabinesinde şeyhülislamlığa getirilmiştir. Kısa fasılalarla 4 defa bu mevkie getirilen Mustafa Sabri'nin, şeyhülislamlık müddeti 8 ay 21 günden ibarettir.

Çetin mücadelelerle geçen görev süresini ve hizmetlerini yaşadığı günlerin şartları dikkate alınarak incelemek gerekir.

Milli Hükümetin kurulması ile yurtdışına çıkarılanlar arasında bulunan Mustafa Sabri, İstanbul'dan ayrıldıktan sonra Yunanistan'a geçmiş, Melik'in daveti üzerine Hicaz'a gitmiş, daha sonra Mısır'a gidip Kahire'de yerleşmiştir. Kahire'de 32 sene daha yaşayan Mustafa Sabri Efendi muhtelif konularda 4 ü Türkçe, 6 sı Arapça olmak üzere 10 adet eser telif etmiş, 1954 senesinde Kahire'de vefat etmiştir.

Kaynakça:  Tokat Sempozyumu, Osmanlı Şeyhülislâmları Bölümü(Sayfa, 497-505),Rahmi Serin

Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Değiştir  
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer yazıları...
Köşe Yazarları
 ‹ 
 › 
400