YEDAŞ, 2021 yılında kurulumlarını yapmaya başladığı SCADA (Merkezi Uzaktan Kontrol ve Veri İzleme Sistemi) ile, elektrik dağıtım şebekelerinin uzaktan yönetilmesinde Türkiye’de öncü dağıtım şirketleri arasında yer alıyor. İlk günden bu yana sürekli güncellemeler yaparak, geliştirilen teknoloji sayesinde şu anda şebekenin yüzde 98’ini uzaktan kontrol edebiliyor.
Elektrik dağıtım şebekesinin gerçek zamanlı izlenmesini ve kontrolünü sağlayan önemli bir teknolojik alt yapı olan SCADA; temelde izleme, kontrol, veri toplama, verileri kayda alma ve saklama işlevlerini gerçekleştiren yazılım ve donanım kombinasyonunu içeriyor. YEDAŞ, teknik kadrosu ile bu kontrol sistemlerinin yazılım, kurulum ve bakım ihtiyaçlarını karşılarken aynı zamanda; sistemlerini yerli ve milli cihazlar ile kurmaya öncelik veriyor. AR-GE çalışmaları ile SCADA cihazlarının geliştirilmesi ve yerlileştirilmesine katkı sağlanıyor.
YEDAŞ’ın kurmuş olduğu bu SCADA teknolojisinin müşterilere sunduğu faydalar ise bu sistemin ne kadar önemli olduğunu gözler önüne seriyor. Bu teknolojinin en önemli faydaları arasında, elektrik hatlarında meydana gelen ve fiziki onarım gerektirmeyen geçici arızalara, bilgisayar destekli sistemlerle kısa sürede uzaktan müdahale edilebilmesi yer alıyor. SCADA sistemlerinin iş gücüne ve enerji sürekliliğine sağladığı faydalar uzaktan manevra sayıları ile ölçümlenebiliyor. Uzaktan manevra sayısı 2018 yılında 11 bin, 2023 yılında 89 bin olarak gözlemlenirken 2024 yılı sonunda ise bu sayısının 100 binin üzerinde olması bekleniyor.
SCADA ile bölgedeki enerji akışı gerçek zamanlı olarak izlendiği için acil durumlarda, müşterilerin YEDAŞ’ı aramasına gerek kalmadan, saha ekipleri ilgili konumlara yönlendiriliyor. Enerjilendirmede sağlanan faydaların yanı sıra enerji şebekesi verileri takip edilebiliyor ve değişen koşullar varsa şebekeyi iyileştirmek adına önceden tedbirler alınabiliyor. SCADA, dağıtım merkezlerinin, kesici ölçü kabinlerinin ve trafo merkezlerinin uzaktan kumanda edilebilmesini sağlayarak elektrik dağıtımındaki tedarik sürekliliğini sağlıyor. Kullanılan sistem sayesinde, elektriğin kalitesi düzenli takip edilerek müşterilere kaliteli enerji verilmesi sağlanıyor. Ayrıca, can güvenliğini tehlikeye sokan, orman yangını, sel gibi acil enerji kesintisi yapılması gereken durumlarda SCADA ile daha kısa sürede işlem yapılabiliyor.
YEDAŞ, SCADA teknolojisi ve 7/24 görev başında olan merkezi operatör ekibi sayesinde, elektrik kesintilerinin anlık bilgisini alarak alternatif elektrik besleme noktaları ile ilgili bölgelerde kısa zamanda enerji sağlayabiliyor. Üstelik, bunun için müşterilerden ihbar gelmesine gerek kalmıyor. Müşteriler YEDAŞ’a ulaşmadan, YEDAŞ kesintiye müdahale etmiş oluyor.
YEDAŞ’ın kendi bünyesinde oluşturduğu sistemler kapsamında, oluşan tüm arızalar anlık olarak izlenebiliyor. Orta gerilim şebeke modeli sayesinde elektrik şebekesi alt yapısı takip edilerek, uzaktan müdahale edilebilecek noktalarda hızlı aksiyonlar alınıyor. Merkezi operatör ekibinin yanı sıra, YEDAŞ bünyesinde görev alan tüm çalışanlar da şebeke üzerindeki kesintileri takip edebiliyor ve şebeke analiz raporlarına ulaşabiliyor. Tüm şirket tarafından sahiplenilen bu teknoloji ile müşteri memnuniyeti ön planda tutuluyor.
İHA
