BOA (Başbakanlık Osmanlı Arşivi) EV MH 01061 00185'de kayıtlı Niksar'da Mevlevihane ile ilgili 1281 tarihli vesikanın yeni harflere çevirisidir.
Derkenarda gösterildiği vecihle bağlar ile zeminlerin malikane hisseleri caniblerine ait hasılatları Niksar Mevlevihanesi Vakfı tarafından…silik) iktiza eden ferman hazreti veliyyü'l-emrindir. 15 Cemaziye'l-ahir sene 81
Husus-ı mezburun isti'lamı zımnında akdemce canib-i nezaret-i seniyyelerinden istar olunan tahrirata cevaben varid olan işbu inha ve merbut evrak ve mahrac derkenarlara nazaran hususu inhanın iktizasını ilam eylemeleriyçün Evkaf Müfettişi faziletlu Efendi hazretlerine havalesi babında emr u ferman hazreti menlehu'l-emrindir. 21 Cemaziye'l-evvel sene 281
Ma'ruz-ı Daileridir ki;
İşbu inha ve zirinde muharrer tahrirat kaydı ve merbut mazbatalar ve evrak-ı atikaya nazar olundukda reşadetlu Çelebi Efendi hazretleri taraflarından ba-icazetname kendisüne ihale olunan Niksar Mevlevihanesi meşihatı henüz uhdesine tevcih olunmamış olduğundan bahisle kaydı atiki mucibince mezkur meşihatın tevcihine lazım gelen berat-ı şerifin itası hususu tarikat-ı aliyye-i mevleviyeden es-Seyyid Mehmed Gülşen Dede tarafından mukaddema ba-arzuhal lede'l-istid'a kuyuda bi'l-müracaa Nezaret-i Evkaf-ı Hümayuna mülhak evkafdan Sivas Sancağında Niksar Nahiyesinde vaki Mevlevihane Zaviyesi vakfının bila tayin zaviyedarlığı bila tarih Şeyh İbrahim Efendinin uhdesinde olub vakfının henüz muhasebesi ru'yet olunduğunun kaydı bulunmadığı ve ber-mantuk-ı defter-i hakani Mevlevihane-i mezkur nezdinde kain bağ ile mevad-ı sairesinin fi sene müteveccihatı mezkur Mevlevihane Vakfı tarafından zabt olunmak iktiza eylediği anlaşılmış olduğundan badehu tesviye icabına bakılmak üzere evvel emirde zaviye-i mezkur zaviyedarlığı kayden uhdesinde bulunan muma ileyh Şeyh İbrahim Efendinin vefat etmiş olacağı derkar ise de evladı ve ahfadından kimesnesi var mıdır ve zaviye-i mezkure el-yevm mevcud ve mamur mıdır şuraları mahallinde tahkik ve vakf-ı mezkurun icab eden tarihden yetmiş dokuz senesi gayetine değin muhasebesi ru'yet ve tedkik olunarak defterinin serian irsalı zımnında iki yüz seksen senesi Saferü'l-hayrının yirmi yedinci günü tarihiyle yazılan tahriratın henüz cevabı vurud etmemiş olduğundan icrayı icabıyla keyfiyetin inhası hususuna dair iki yüz seksen senesi Zilhicceti'ş-şerifesinin sekizinci günü tarihinde Sivas Valisine Evkaf Müdürine birer kıt'a tahrirat yazıldığı mahrac kaydından ve tahrirat-ı mezkure mahalline bi'l-vusul husus-ı mezkur mahalline iş'ar olunarak tahkik olundukda zaviye-i mezkrurenin mürur-ı ezmine ile binası mahvolmuş ve ahaliden bazı müsinn ve ihtiyar kimesneler taraflarından kasaba-i mezkurede vaki nehr-i carinin ittisalinde Mevlevihane Çeşmesi mevcud olduğu ve üst tarafdaki arsa-i haliye Mevlevihane-i Zaviyesi yeri olduğunu semaan ihbar eyledikleri tahrirat-ı mezkureye cevaben varid olan Sivas Evkaf Müdürü Mehmed Tahir Efendinin işbu bir kıt'a inhası ve Sivas Eyaleti Meclisiyle Niksar Kazası meclisinin merbut birer kıt'a mazbataları meallerinden ve Sivas Sancağında Niksar'da vaki vakıf Zaviye-i Mevlevihane deyu yazıldığı mahallin tahtında zaviye nezdinde kain bir kıt'a bağ ile mevadd-ı sairenin fi sene müteveccihatı Niksar Mevlevihanesi vakfı tarafından zabt olunmak iktiza eylediği defterhane-i amireden mahrac derkenar ve defter emini saadetlu es-Seyyid Mehmed Arif Efendinin ilamından ve zaviye-i mezkurenin meşihatı iki yüz yetmiş dokuz senesi tarihinde muma ileyh es-Seyyid Mehmed Gülşen Dedeye ihale buyrulduğu yedinde olub Konya'da vaki Hazreti Mevlana kuddise sırrıhu'l-a'la dergah-ı şerifi postnişini reşadetlu es-Seyyid eş-şeyh Mahmud Sadreddin Çelebi Efendi hazretleri taraflarından ita olunan memhur bir kıt'a icazetnamede müstefad ve zikir olunan zaviyedarlığın tarih-i atik ile mutasarrıfı mezbur Şeyh İbrahim Efendinin evlad ve ahfadından kimesnesi olmadığı siyak-ı ma'ruzatdan münfehim ve muma ileyh es-Seyyid Mehmed Gülşen Dede zaviye-i mezkureye muhassas olan bağ ve mevaddı saireyi zahire ihraca ve zaviye-i mezkureyi bina ve inşa ve derununda ayin-i tarikat-ı aliyyeyi icra ve ifaya meclis-i şer'de müteahhid olmağla bu suretde badema vakf-ı mezkur hasılatını bi't-taharri zahire ihraç ile zaviye-i mezkureyi bina ve inşa ve derununda tarikat-ı aliyyeyi icra ve ifa etmek üzere bila tayin zaviyedarlık-ı mezkurun müteveffayı mezbur eş-Şeyh İbrahim Efendi mahlûlünden ba-icazetname şeyhi olan muma ileyh es-Seyyid Mehmed Gülşen Dedeye tevcihi menut re'yi âli idüğü huzur-ı atufilerine i'lam olundu. El- emru limen lehu'l-emr. Fi'l-yevmi's-sadis min Şabanı'l-muazzam li-sene ihda ve semanin ve mieteyn ve elf. (1281)
BOA (Başbakanlık Osmanlı Arşivi) EV MKT 00214 00153'de kayıtlı Niksar'da Mevlevihane ile ilgili 15 Muharrem 1280 tarihli vesikanın yeni harflere çevirisidir.
Atufetlu Efendim hazretleri, Sivas sancağında kain Niksar kazasında vaki Mevlevihanenin meşihati mahlul olduğundan reşadetlu Çelebi Efendi hazretleri bu fakire tevcih ile icazetname ihsan buyurmuş olduklarından işbu Mevlevihanenin vakfına dair kayıtları evkaf idaresinden ve defterhane-i amireden ve derkenarıyla hüsnü tesviyesi hususuna ve mücedded bir kıt'a berat-ı şerif-i alişan sadaka ve ihsan buyrulmak niyazına müsaade-i penah-i nezaret penahileri buyrulmak babında ve her halde emru ferman hazret-i men lehul-emrindir.
Bende-i el-Hac Mehmed Gülşen Mevlevi.
